اسید آکریلیک (CH₂=CHCOOH) ترکیبی آلی با گروه کربوکسیلیک و پیوند دوگانه است که آن را به مادهای بسیار واکنشپذیر تبدیل میکند. این ماده در کاربردهای صنعتی و مصرفی بسیار مورد استفاده قرار میگیرد و عمدتاً بهعنوان پیشماده برای تولید پلیمرها و کوپلیمرها بهکار میرود. کاربردهای اصلی آن عبارتند از:
- پلیمرها و مواد سوپر جاذب
- پلیمرهای سوپر جاذب (SAPs): در پوشک نوزاد، نوارهای بهداشتی و محصولات بزرگسالان با مشکل بیاختیاری استفاده میشوند، چرا که قابلیت جذب تا ۱۰۰۰ برابر وزن خود را دارند.
- پلیاسید آکریلیک (PAA): در شویندهها، مواد پخشکننده و تصفیه آب (بهعنوان بازدارنده رسوب) کاربرد دارد.
- بهعنوان غلیظکننده در محصولات آرایشی و بهداشتی استفاده میشود.
- چسبها و درزگیرها
- چسبهای حساس به فشار (Pressure-Sensitive Adhesives) برای نوارها، برچسبها و استیکرها
- پلیمرهای امولسیونی برای چسبهای ساختمانی و پوششها
- رنگها و پوششها
- رنگهای لاتکس آکریلیک (پایه آب) برای پوششهای معماری و صنعتی
- ویژگیهایی چون دوام، مقاومت در برابر شرایط جوی و حفظ براقیت را فراهم میکنند.
- نساجی و چرم
- پوششهای پارچه برای بهبود مقاومت در برابر چروک و ایجاد خاصیت آبگریزی
- فرآوری چرم برای ایجاد نرمی و دوام بیشتر
- شویندهها و عوامل تمیزکننده
- پلیآکریلاتها بهعنوان عوامل ضد نشست مجدد آلودگی عمل کرده و از چسبیدن مجدد کثیفی به پارچه جلوگیری میکنند.
- در پاککنندههای صنعتی و خانگی استفاده میشوند.
- تصفیه آب
- بازدارندههای رسوب و خوردگی در سیستمهای آب خنککننده و دیگهای بخار
- فلوکولانتها برای تصفیه فاضلاب
- محصولات آرایشی و بهداشتی
- عامل غلیظکننده در لوسیونها، کرمها و ژلها
- تنظیمکننده pH در محصولات مراقبت از پوست
- پزشکی و داروسازی
- هیدروژلها برای پانسمان زخم و سامانههای رهایش دارو
- چسبهای پزشکی برای کاربردهای جراحی
- کاربردهای صنعتی
- افزودنیهای روانساز برای بهبود ویسکوزیته
- پوششهای کاغذ برای افزایش استحکام و قابلیت چاپ
- کاربردهای نوظهور
- رزینهای چاپ سهبعدی (آکریلیکهای قابلپلیمریزه با نور)
- اسید آکریلیک زیستپایه (تولید پایدار از منابع تجدیدپذیر)